Waterkering in de muur in het kort
De kernkenmerken van een waterkering in de muur staan hieronder samengevat, van functie tot richtprijs.
| Kenmerk | Waarde |
|---|---|
| Wat het is | Een horizontale waterkerende laag of vochtscherm onderaan de muur |
| Functie | Houdt opstijgend grondwater via capillaire werking tegen |
| Soorten | DPC-folie, roestvrijstalen golfplaat, halfstijf vochtscherm, hydraulische mortel of geinjecteerde creme |
| Nodig bij | Woningen van voor 1980 zonder of met een falende waterkerende laag |
| Herken je aan | Vocht dat onderaan tot 1 tot 1,5 meter optrekt, met een witte zoutrand |
| Oplossing | Onderkappen, onderzagen of muurinjectie |
| Richtprijs | € 100 tot € 175 per lopende meter |
Wat is een waterkering en welke soorten zijn er?
Een waterkering is een horizontale barriere onderaan de muur die opstijgend grondwater via capillaire werking tegenhoudt; ze kan bestaan uit folie, metaal, mortel of een geinjecteerde creme. De opbouw en de varianten staan hieronder.
Wat is een waterkering in de muur?
Een waterkering, ook waterkerende laag of vochtscherm genoemd, is een horizontale barriere onderaan de muur die opstijgend grondwater via capillaire werking tegenhoudt. Woningen gebouwd voor 1980 hebben vaak geen of een falende waterkerende laag, waardoor grondvocht in de muur optrekt.
Welke soorten waterkering bestaan er?
Een waterkering kan bestaan uit een DPC-folie, een roestvrijstalen golfplaat, een halfstijf vochtscherm, een hydraulische mortel of een geinjecteerde creme. Bij onderzagen wordt de muur in secties van maximaal 1 meter ingezaagd, waarna de folie in verse mortel wordt geplaatst; zo blijft de stabiliteit behouden.
Waarom hebben oude woningen vaak geen waterkering?
Veel woningen van voor 1980 hebben geen of een falende waterkerende laag omdat een horizontale vochtbarriere toen niet altijd standaard werd geplaatst. Waar wel een laag zat, ging het vaak om materialen zoals geteerd karton, lei of bitumen die na decennia verhard, gescheurd of vergaan zijn. Zodra die barriere wegvalt, zuigt het metselwerk grondvocht via capillaire werking omhoog en ontstaat optrekkend vocht laten behandelen. Een nieuwe waterkering plaatsen herstelt precies die ontbrekende of versleten laag.
Hoe herken je een falende waterkering?
Een falende waterkering herken je aan vocht dat onderaan de muur begint en tot ongeveer 1 tot 1,5 meter optrekt, meestal met een witte zoutrand; een meting bevestigt de oorzaak. De typische signalen staan hieronder.
- Een vochtige zone met een scherpe of golvende bovengrens onderaan de muur.
- Een witte, poederige zoutuitbloei of afbladderende verf net boven de vloerpas.
- Loskomend pleisterwerk, muffe geur en schimmel in de onderste band van de muur.
- Vocht dat het hele jaar blijft, ook in droge periodes zonder regen.
Een vochtmeting en zoutanalyse bevestigen of het echt om opstijgend vocht gaat; laat dit vaststellen via een vochtdetectie voor je iets plaatst.
Hoe plaats je een waterkering en wat kost het?
Een nieuwe waterkering plaats je via onderkappen, onderzagen of injectie, voor € 100 tot € 175 per lopende meter; de juiste methode hangt af van de muur. De prijzen, de keuze en de werkwijze staan hieronder.
Wat kost een waterkering in de muur?
Een nieuwe waterkering plaatsen kost € 100 tot € 175 per lopende meter via onderkappen of onderzagen, of ongeveer € 100 tot € 150 per lopende meter via injectie. De opties zijn hieronder opgesomd.
| Methode | Type barriere | Richtprijs |
|---|---|---|
| Onderkappen of onderzagen | Fysiek membraan in de muur | € 100 tot € 175 per lm |
| Muurinjectie | Chemische barriere (creme) | € 100 tot € 150 per lm |
Let op: dit zijn richtprijzen, exclusief btw en exclusief afwerking (stukwerk en herschilderen). De exacte prijs hangt af van de muurdikte, de staat van de muur en de toegankelijkheid. Vraag daarom altijd een offerte met diagnose ter plaatse.
Wat bepaalt de prijs van een waterkering?
De prijs per lopende meter hangt af van meer dan enkel de gekozen methode. De belangrijkste kostfactoren zijn hieronder opgesomd.
- Muurdikte: een dikkere muur vraagt diepere boringen of langer zaagwerk.
- Spouw of massief: bij een spouwmuur worden beide muurbladen behandeld, wat de prijs verhoogt.
- Bereikbaarheid: een moeilijk bereikbare of lage muur maakt het werk arbeidsintensiever.
- Staat van de muur: een zwaar aangetaste muur vraagt meer voorbereiding en soms onderzagen in plaats van injectie.
- Afwerking: stukwerk en een saneringspleister komen bovenop de prijs van de barriere zelf.
Waterkering of injecteren?
Een fysieke waterkering plaatsen via muren onderkappen is een structurele oplossing maar vergt breekwerk. muren injecteren is minder ingrijpend en properder, maar minder geschikt bij zwaar aangetaste muren. De keuze hangt af van de muurdikte, de staat en de bereikbaarheid.
Hoe verloopt het plaatsen van een waterkering?
Een nieuwe waterkering wordt in een vaste volgorde aangebracht, ongeacht of het om injectie of onderzagen gaat. De stappen zijn hieronder opgesomd.
- Diagnose: de vochtgraad en de zoutbelasting worden gemeten en de muurdikte en opbouw bepaald.
- Voorbereiden: loszittend pleisterwerk wordt weggekapt tot op het bloot metselwerk, in de onderste band van de muur.
- Barriere plaatsen: ofwel wordt de muur ingezaagd en een folie ingebracht, ofwel worden boorgaten geinjecteerd met een waterkerende creme.
- Laten drogen en afwerken: de muur droogt maandenlang uit voor een dampopen saneringspleister wordt aangebracht.
Hoe verloopt de injectie technisch?
Een injectiewaterkering wordt onderaan de muur aangebracht volgens vaste richtlijnen, hieronder opgesomd.
- Boorgaten met een hartafstand van ongeveer 10 tot 15 cm, in een rij net boven de vloerpas.
- Injectieniveau op 3 tot 5 cm boven de vloer, zodat de barriere onder het opstijgende vocht komt.
- Boordiepte tot ongeveer twee derde van de muurdikte, zodat het product de hele doorsnede bereikt.
- Bij een spouwmuur worden beide muurbladen behandeld, wat de kostprijs verhoogt.
Wat gebeurt er na het plaatsen van een waterkering?
Na het plaatsen moet de muur nog maandenlang uitdrogen voor je afwerkt, want de barriere stopt enkel de aanvoer van nieuw grondvocht. De droogtijd en de te vermijden fouten staan hieronder.
Hoelang moet de muur na plaatsing drogen?
Een waterkering stopt de aanvoer van nieuw vocht, maar het vocht dat al in de muur zit moet er nog uit. Reken globaal op de muurdikte in centimeter gedeeld door twee, als ruwe vuistregel als aantal maanden droogtijd, afhankelijk van de ventilatie en het seizoen. Werk pas daarna af, want pleisteren of schilderen op een nog natte muur sluit vocht op en laat de afwerking loskomen. Gebruik bij voorkeur een dampopen saneringspleister die restvocht en zouten naar buiten laat drogen, en laat eventueel opnieuw meten via een vocht meten met een vochtmeter voor je definitief afwerkt.
Welke fouten moet je bij een waterkering vermijden?
Vraag de garantietermijn altijd schriftelijk op in de offerte, want een correct geplaatste waterkering hoort zeer lang mee te gaan. Enkele veelgemaakte fouten die het resultaat ondermijnen, zijn hieronder opgesomd.
- De oude, zoutbelaste pleister laten zitten, waardoor vlekken terugkeren ondanks een droge muur.
- Bij een spouwmuur maar een muurblad behandelen, zodat vocht via het andere blad blijft optrekken.
- Te vroeg afwerken, voor de muur voldoende is uitgedroogd.
- Injecteren op een zwaar aangetaste of los zittende muur, waar onderzagen aangewezen was.
Wanneer volstaat een waterkering niet?
Een waterkering lost opstijgend grondwater op, maar niet elk vochtprobleem onderaan de muur komt van onderuit; bij andere oorzaken volstaat ze niet. De uitzonderingen staan hieronder opgesomd.
- Bij doorslaand vocht via de gevel, waar een gevelbehandeling of impregnatie nodig is.
- Bij een verborgen leiding- of afvoerlek, dat je eerst laat opsporen en herstellen.
- Bij condensatie op een koude muur, waar ventilatie en isolatie de oplossing zijn.
- Bij grondwaterdruk tegen een kelder, waar bekuiping of drainage aangewezen is.
Een correcte diagnose vooraf voorkomt dat je een waterkering plaatst tegen een probleem dat een andere aanpak vraagt.
Bronnen en meer informatie
Wil je de bouwtechniek achter een waterkering tegen opstijgend vocht dieper begrijpen, dan vind je bij het onafhankelijke bouwonderzoek betrouwbare achtergrond over vochtbarrieres in metselwerk.
- Buildwise (het vroegere WTCB) bundelt technisch onderzoek over vocht en waterkerende lagen in metselwerk: www.buildwise.be.
Veelgestelde vragen over vochtproblemen
Wat is een waterkering in de muur?
Een waterdichte horizontale laag, zoals een folie, rvs-golfplaat of geinjecteerde creme, die opstijgend vocht via capillaire werking tegenhoudt.
Wanneer heb ik een waterkering nodig?
Vooral bij opstijgend vocht. Woningen gebouwd voor 1980 hebben vaak geen waterkerende laag, waardoor grondvocht in de muur optrekt.
Hoe wordt een waterkering geplaatst?
De muur wordt in secties van maximaal 1 meter ingezaagd of uitgekapt, waarna een membraan in verse mortel wordt geplaatst.
Wat kost een waterkering plaatsen?
Ongeveer 100 tot 175 euro per lopende meter via onderkappen, exclusief herstelwerk. Injectie kost 100 tot 150 euro per lopende meter.
Waterkering of injecteren?
Een fysieke waterkering is structureel maar vergt breekwerk; injecteren is minder ingrijpend en properder, maar minder geschikt bij zwaar aangetaste muren.
Hoelang duurt het voor de muur droog is na plaatsing van een waterkering?
De barriere stopt enkel nieuwe aanvoer; het achtergebleven vocht moet nog weg. Reken globaal de muurdikte in centimeter gedeeld door twee, als ruwe vuistregel als aantal maanden droogtijd, afhankelijk van ventilatie en seizoen.
Op welke hoogte in de muur komt een injectiewaterkering?
De boorgaten komen in een rij op ongeveer 3 tot 5 cm boven de vloerpas, met een hartafstand van 10 tot 15 cm, zodat de barriere net onder het opstijgende vocht komt te liggen.
Werkt een waterkering ook bij een spouwmuur?
Ja, maar dan moeten beide muurbladen worden behandeld. Blijft een blad onbehandeld, dan trekt het vocht daar gewoon verder op en verhoogt de behandeling van beide bladen de prijs.